Mostrando entradas con la etiqueta Ubieto. Mostrar todas las entradas
Mostrando entradas con la etiqueta Ubieto. Mostrar todas las entradas

2004: Niegan a calzada O Palo


Isaac Moreno Gallo ye l'hombre que más sabe de vías romanas en España y, al charrá de o Camino Santiago aragonés, avienta por tierra a calzada o puerto O Palo...





O que nos ocupa prencipia en a página 7...



Cuenta que no bistá denguna documentación viella que lo avale, y que todo viene de o abáu Andrés de Casáus y Torres, que en 1809 trobó una losa romana en Ziresa en do figuraba que Antonio Maximino fició repará un camino que se heba lleváu una riada...



Pero Moreno dice que sólo bistá un camino de mulas y ganáus, y muito pendiente...



Y no lis da dengún való a os historiadós que dimpués han dáu por gúeno o dito por o monje, chen de tanto prestigio como Sánchez Albornoz, Beltrán o Ubieto, de o que que fa befa por queré situá a contienda Rocesvalles en ixa calzada...



Güen repaso de Isaac Moreno ta o según él "montaje historiográfico" pa una mala senda de montaña. Treballo ta do he plegáu dimpués de leé otro muito más recién: ⏯calzadaenentredito

Confieso que me han dejáu intrigáu y con ganas de salí de dudas.


Fuens: camino-santiago-03googlebooks






778: ¿Rocesvalles u O Palo?




O historiadó Antonio Ubieto defende que a conoxida batalla Roncesvalles tenió lugá camino de o puerto ansotano de O Palo, en a calzada romana de Zaragoza ta Bearne...


Ixa idea ye a que rige o documental de "La Chanson de Roland" de Olivier van der Zee...



A historia viene de cuando Sulaymán al-Arabí, valí de Barcelona, querrió rebelase contra o emir de Córdoba Abderramán I con ayuda de os francos, a os que prometió en tornas a plaza de Zaragoza.

En mayo de 778 plegó Carlomagno con ixe fin enta Pamplona, capital de os vascóns, y en un mes  la feba rendise y cayeba en sus manos.​ Pero al plegá dimpués ta Zaragoza, o valí Husayn se negó a entregáline, y Carlomagno cercó a ciudá. Pero en ixo plegoron noticias de que os sajóns se heban rebeláu contra os francos, así que tenioron que devantá o cerco, se llevoron preso a Sulaymán y tornoron ta Pamplona y la arrasoron. A idea que teneban yera abandonala y torná ta o Pirineo por do heban veníu.

En ixa tornada ye cuando a ​retaguardia de o ejército franco mandada por o sobrino de Carlomagno Roldán sufrió a embosacada que li costó a vida y en a que Sulaymán fue liberáu. Se sabe que tenió lugá en un barranco estreito en metá una selva, y o más probable ye que fuera en o paso Roncesvalles entre a Collada Ibañeta y Valcarlos, y feita por os vascóns y os fillos de Sulaymán.  

Pero o cierto ye que os cronistas carolingios no mencionoron ni o puerto por do quereban pasá as tropas, ni o achá en do tenió lugá a emboscada. Tres siglos dimpués, a Canción de Roldán la cala en Rocesvalles...


Chanson de Roland

Quí sabe o que de verdá pasó y en dó. Pero no tiene muito sentíu que os francos se'n venieran tan lejos dende Pamplona pa cruzá o Pirineo, ni que os vascóns ficieran a emboscada tan lejos de Pamplona, ni que os musulmáns se lis aunieran en un punto de o Pirineo ta do no heban podíu plegá dinantes.

Y os historiadós que defenden a tesis de a calzada romana por o Palo deben nombrala de oídas, porque cuando uno puya ta o Palo no bistá siñal de ella, y parixe más un camino crabas. A historia no deja de sé un género literario, no siempre basáu en a realidá.


Fuens: heraldo2009heraldo2019https://es.wikipedia.org/wiki/Batalla_de_Roncesvalles